گر كنى گوش ور برى دنبم * كه من از جاى خود نمىجنبم ( وقايع سال 1147 - گفتار دوم ) « . . . نه كف پا را از آن دردى نه پشت پا را از آن گردى است و عمارتى ظريف در ميان باغ به وضعى خوب و طرحى تازه و مرغوب بنا نموده حوض قديمى باغ را در صحن اين عمارت انداخته است : يكى قصر محكم در اين باغ دلكش * يكى حوض دلكش در آن قصر محكم به زينت چو گردون به رفعت چو كيوان * به صافى چو كوثر به پاكى چو زمزم هست باغى نه باغ بلكه بهشت * نه ز باغ ارم به طبع و سرشت روضه گاهى چو صد نگار در او * سرو و شمشاد بىشمار در او ميوه‌دارانش از برومندى * كرده با خاك سجده پيوندى سيب چون لعل جامهاى رحيق * نار بر شكل درجهاى عقيق به ، چه گوئى پراكنيده به مشك * بسته با خنده‌اى تر از لب خشك شهد انجير و مغز بادامش * صحن پالوده كرده در كامش تاك انگور كج نهاده كلاه * ديده در حكم خود سفيد و سياه سرو كز سايه بادبانه زده * جعد شمشاد را به شانه زده » « . . . و چون در آن صحرا ، گنبد سياه از هفت گنبدان شاه بهرام بود كه هر يك بمناسبت ستاره رنگى داشت تمامى آن دشت را به مناسبت سورمه گفتند و شيخ نظامى فرموده است : چونكه بهرام كىقباد ، كلاه * تاج كيخسروى رساند به ماه بىستونى ز باد كلك انگيخت * كانچه فرهاد كرد از او بگريخت در چنان بىستون هفت ستون * هفت گنبد كشيد بر گردون رنگ هر گنبدى ستاره‌شناس * بر مزاج ستاره كرده قياس گنبدى كو ز قسم كيوان بود * در سياهى چو مشك پنهان بود و از فرموده شيخ نظامى برمىآيد كه هفت گنبد در يك دشت بود . . . » ( آباده ، اقليد ) « . . . آب بساتين و زراعت قصبه اصطهبانات از چشمه قهرى و پازهرى است : گشاده چشمه‌اى از قله كوه * گل سنبل به گرد چشمه انبوه زمينش در نقاب گل نهفته * گل و سبزه است كاندر هم شكفته » ( اصطهبانات ) و بسيارى از اين نمونه‌ها . . . گاهى اشعار فارسنامه تكميلى اديبانه و نكته‌سنجانه بر اوصاف طبيعت و مناظر و بناهاست مثلا در ذكر بساتين شيراز مىخوانيم : « باغ تخت قاجاريه : مبذر اين ( باغ ) هزار من گندم است انواع درختها را در آن كاشته‌اند و اكنون بيشتر آنها خشكيده ، قطع شده و در جاى آن زراعت كنند : بخفت قمرى و ناله نمىكند به سحر * برفت بلبل و دستان نمىزند به صفير همان درخت كه بودى چو قبه مينا * همان زمين كه نمودى چو سبز رنگ حرير نمانده هيچ از آن و صفها ز بيش و ز كم * نمانده هيچ از آن حله‌ها قليل و كثير »